एजेन्सी, अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानसँग विकसित भइरहेको तनाव तथा सम्भावित युद्धको अवस्था अन्त्य गर्ने दिशामा प्रारम्भिक समझदारी बनेको दाबी गरेका छन्।
इरानमाथि प्रत्यक्ष सैन्य कारबाहीको योजना अन्तिम चरणमा रोकिएको केही घण्टापछि उनले यस्तो राजनीतिक घोषणा सार्वजनिक गरेका हुन्।
बिहीबार ओभल अफिसमा सञ्चारकर्मीहरूसँगको कुराकानीमा ट्रम्पले भने, “हामी इरानसँगको विवाद समाधान गर्ने दिशामा महत्वपूर्ण सहमतिमा पुगेका छौं।” उनका अनुसार प्रस्तावित सहमतिको मुख्य उद्देश्य इरानलाई दीर्घकालीन रूपमा आणविक हतियार विकासबाट रोक्नु हो।
ट्रम्पले सम्झौतासम्बन्धी दस्तावेजहरू अन्तिम तयारीमा रहेको र सम्भवतः युरोपमा आयोजना हुने विशेष समारोहमा हस्ताक्षर हुन सक्ने संकेत दिएका छन्।
यद्यपि इरानले भने तत्काल कुनै औपचारिक सम्झौता भएको दाबीलाई अस्वीकार गरेको छ।
इरानको विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ता इस्माइल बाघेईले केही विषयमा वार्ता भए पनि सबै बुँदामा सहमति नजुटेको स्पष्ट पारेका छन्।
उनका अनुसार अमेरिकाले नयाँ मागहरू अघि सारेपछि वार्ता प्रक्रिया अझै टुंगोमा पुग्न सकेको छैन र इरान आफ्नो “रेड लाइन” नीतिमा अडिग रहेको छ।
यसअघि ट्रम्पले इरानको प्रमुख तेल निर्यात केन्द्र खार्ग टापु कब्जा गर्ने र कडा सैन्य प्रतिक्रिया दिने चेतावनी दिएका थिए।
पछिल्ला दिनहरूमा अमेरिका–इरान सम्बन्धमा तनाव थप चुलिएको देखिन्छ।
अमेरिकी सेन्ट्रल कमाण्डले इरानका केही सैन्य तथा राडार संरचनामा आक्रमण गरेपछि इरानले बहराइन, कुवेत र जोर्डनस्थित अमेरिकी सैन्य अड्डामा मिसाइल प्रहार गरेको विवरण सार्वजनिक भएको छ, जसले मध्यपूर्वको सुरक्षा अवस्था थप जटिल बनाएको छ।
तनावकै बीच ओमानको खाडी क्षेत्रमा भएको घटनामा तीन भारतीय नाविकको मृत्यु भएपछि भारतले अमेरिकी कूटनीतिज्ञसँग औपचारिक छलफल गरेको बताइएको छ।
यता ट्रम्पको सकारात्मक संकेतपछि अन्तर्राष्ट्रिय तेल बजारमा कच्चा तेलको मूल्य ४.४ प्रतिशतले घट्दै ब्रेन्ट क्रुड प्रति ब्यारेल करिब ८९ अमेरिकी डलरमा झरेको छ।
ट्रम्पले सम्झौता लागू भए विश्वको प्रमुख तेल आपूर्ति मार्ग मानिने हर्मुज जलसन्धि पुनः सञ्चालनमा आउने बताएका छन्।
इजरायली प्रधानमन्त्री बेन्जामिन नेतान्याहुले ट्रम्पको पहललाई सकारात्मक भन्दै समर्थन जनाएका छन्।
